Thứ Tư, 15 tháng 10, 2008

ĐỔI MỚI NỘI DUNG, PHƯƠNG THỨC LÃNH ĐẠO GIAI CẤP CÔNG NHÂN

ĐỔI MỚI NỘI DUNG, PHƯƠNG THỨC LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG GIAI CẤP CÔNG NHÂN CỦA ĐẢNG
TS. Dương Trung Ý
I. TÍNH CẤP THIẾT PHẢI ĐỔI MỚI NỘI DUNG, PHƯƠNG THỨC LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG GIAI CẤP CÔNG NHÂN CỦA ĐẢNG
Giai cấp công nhân (GCCN) nước ta có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng trong lịch sử đấu tranh cách mạng. Đó là giai cấp lãnh đạo cách mạng thông qua đội tiền phong của mình là Đảng Cộng sản, giai cấp đại biểu cho phương thức sản xuất tiên tiến, đi đầu trong sự nghiệp CNH, HĐH đất nước. Xây dựng và phát triển GCCN lớn mạnh cả về số lượng và chất lượng là một nhiệm vụ lịch sử trọng đại, có tầm quan trọng chiến lược đối với cách mạng nước ta.
Qua hơn 20 năm đổi mới, GCCN nước ta đã tăng nhanh về số lượng, đa dạng về cơ cấu, có mặt trong tất cả các thành phần kinh tế, chất lượng đang dần được nâng lên. Đội ngũ công nhân đã và đang là một lực lượng sản xuất cơ bản, có vai trò quan trọng trong quá trình phát triển của nền kinh tế quốc dân theo con đường XHCN. GCCN đã đóng góp trực tiếp, to lớn vào quá trình phát triển của đất nước, đưa nền kinh tế vượt qua thời kỳ suy giảm, đạt tốc độ tăng trưởng khá cao và phát triển tương đối toàn diện, cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng CNH, HĐH, tạo ra nhiều sản phẩm có sức cạnh tranh, tăng cường tiềm lực và cơ sở vật chất kỹ thuật của nền kinh tế. Cùng với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức và các thành phần xã hội khác, GCCN nước ta là cơ sở chính trị - xã hội vững chắc của Đảng, Nhà nước và chế độ.
Trong nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, GCCN nước ta đã thích nghi tương đối nhanh, tư tưởng trông chờ vào bao cấp của Nhà nước được khắc phục rõ rệt; đã bắt đầu hình thành được ý thức về giá trị của bản thân trong lao động. Trong quá trình hình thành và thực hiện đường lối đổi mới, công nhân nước ta, đặc biệt là đội ngũ công nhân trí thức, đã phát huy tinh thần sáng tạo, đề xuất nhiều giải pháp quý báu cho Đảng, Nhà nước đúc rút thành những chủ trương và chính sách để lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện có hiệu quả phát triển kinh tế, giữ vững ổn định chính trị - xã hội. Những cán bộ quản lý sản xuất kinh doanh, cán bộ kỹ thuật và bộ phận công nhân trực tiếp sản xuất có trình độ cao, đã phát huy tốt hơn tính năng động, sáng tạo trong công việc, tự chủ trong sản xuất kinh doanh, thích ứng với cơ chế thị trường, tiếp thu và từng bước làm chủ những thành tựu khoa học kỹ thuật, công nghệ hiện đại.
Tuy nhiên, tình hình GCCN và việc xây dựng GCCN nước ta hiện nay còn nhiều hạn chế, bất cập. Đó là:
- Sự phát triển của GCCN chưa đáp ứng yêu cầu về số lượng, cơ cấu và trình độ học vấn, chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp của sự nghiệp CNH, HĐH và hội nhập kinh tế quốc tế. Hiện nay, nước ta đang thiếu nghiêm trọng các chuyên gia kỹ thuật, cán bộ quản lý giỏi, công nhân lành nghề; phần lớn công nhân xuất thân từ nông dân, chưa được đào tạo cơ bản và có hệ thống; tác phong công nghiệp và kỷ luật lao động còn nhiều hạn chế; một bộ phận công nhân chậm thích nghi với cơ chế thị trường.
- Địa vị chính trị của GCCN chưa được thể hiện đầy đủ. GCCN còn hạn chế về phát huy vai trò nòng cốt trong liên minh với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng. Giác ngộ giai cấp và bản lĩnh chính trị của công nhân không đồng đều; sự hiểu biết về chính sách, pháp luật còn nhiều hạn chế. Tỷ lệ đảng viên và cán bộ lãnh đạo xuất thân từ công nhân còn thấp. Một bộ phận công nhân chưa thiết tha phấn đấu vào Đảng và tham gia hoạt động trong các tổ chức chính trị - xã hội.
- Trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, tuy việc làm và đời sống của GCCN đã từng bước được cải thiện; nhưng lợi ích của một bộ phận công nhân được hưởng chưa tương xứng với những thành tựu của công cuộc đổi mới và những đóng góp của chính mình; việc làm, đời sống vật chất và tinh thần của công nhân đang có nhiều khó khăn, bức xúc, đặc biệt là ở bộ phận công nhân lao động giản đơn tại các doanh nghiệp của tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài.
- Trong những năm thực hiện đường lối đổi mới, Đảng ta đã chú trọng xây dựng GCCN, nhưng sự quan tâm chưa đầy đủ, ngang tầm với vị trí, vai trò của GCCN trong thời kỳ mới. Từ sau Đại hội VII, Ban Chấp hành Trung ương và Bộ Chính trị chưa có nghị quyết, chỉ thị chuyên đề về xây dựng GCCN. Nhiều khó khăn, hạn chế của GCCN chưa được quan tâm khắc phục kịp thời. Nội dung, phương thức lãnh đạo xây dựng GCCN chưa được đặt ra một các nghiêm túc, đầy đủ, không ít cấp uỷ, tổ chức đảng buông lỏng việc lãnh đạo xây dựng GCCN. Các cấp uỷ đảng chưa chú trọng công tác giáo dục, nâng cao giác ngộ giai cấp, bản lĩnh chính trị cho công nhân. Tổ chức cơ sở đảng tại các doanh nghiệp ngoài nhà nước thiếu và yếu. Tỷ lệ đảng viên và lãnh đạo các cấp xuất thân từ công nhân thấp, việc đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo xuất thân từ công nhân chưa được coi trọng, ít tôn vinh, động viên, khen thưởng những công nhân có thành tích xuất sắc. Đời sống của một bộ phận công nhân quá khó khăn. Công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn về GCCN chưa được quan tâm và đầu tư thỏa đáng.
- Những năm gần đây, Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách, pháp luật liên quan đến việc xây dựng GCCN, nhưng những chính sách, pháp luật này còn nhiều hạn chế, bất cập và thiếu đồng bộ, mức độ, nội dung và phạm vi điều chỉnh chưa đủ tầm để xây dựng một GCCN lớn mạnh. Có nhiều biểu hiện thiên về coi trọng việc thu hút đầu tư và vai trò của người sử dụng lao động, e ngại ảnh hưởng đến môi trường đầu tư, nên chưa thực sự quan tâm thích đáng đến việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân; tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật đối với GCCN còn nhiều thiếu sót, thiếu chế tài cần thiết và xử lý không nghiêm những tổ chức, cá nhân vi phạm.
- Các tổ chức chính trị -xã hội, đặc biệt là Công đoàn đã có nhiều đóng góp tích cực vào việc xây dựng GCCN, nhưng hiệu quả chưa cao, còn nhiều yếu kém. Công đoàn chưa phát huy tốt vai trò là một tổ chức chính trị - xã hội của GCCN, chưa đủ sức đóng vai trò là chỗ dựa vững chắc của công nhân tại doanh nghiệp. Điều kiện hoạt động lại rất khó khăn, nhất là trong các doanh nghiệp ngoài nhà nước. Công tác Đoàn và phong trào thanh niên công nhân chủ yếu mới dừng lại ở khu vực doanh nghiệp nhà nước. Bản thân GCCN đã có nhiều nỗ lực vươn lên, nhưng chưa đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp CNH, HĐH. Một bộ phận không nhỏ trong GCCN có xu hướng chỉ quan tâm tới việc làm và thu nhập, ít quan tâm tới những vấn đề về chính trị - xã hội, ngại học tập, nâng cao trình độ học vấn, chuyên môn.
- Các doanh nghiệp và người sử dụng lao động thuộc các thành phần kinh tế đóng góp tích cực vào tạo việc làm và thu nhập cho công nhân; nhưng không ít trường hợp còn vi phạm chính sách, pháp luật đối với người lao động, nhất là khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước. Sự phát triển kinh tế thị trường đã tạo những mâu thuẫn không chỉ giữa người lao động với người sử dụng lao động mà còn phát sinh giữa các nhóm lao động. Quá trình sắp xếp lại doanh nghiệp, các ngành nghề, thực hiện cổ phần hoá cũng dẫn đến một bộ phận công nhân rơi vào tình trạng thất nghiệp, phân hoá giàu nghèo... tác động không nhỏ đến đời sống chính trị, đời sống vật chất và tinh thần của công nhân.
- Nước ta đã chính thức là thành viên WTO. GCCN nước ta đang có nhiều thuận lợi để phát triển, có điều kiện tiếp xúc khoa học kỹ thuật, giao lưu, trao đổi kinh nghiệm với công nhân quốc tế. Tuy nhiên, GCCN nước ta cũng phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức gay gắt. Quá trình hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu cũng tạo ra những áp lực cạnh tranh, tác động trực tiếp đến việc làm và đời sống của công nhân. So với trình độ của GCCN ở các nước phát triển, trình độ của GCCN nước ta còn thấp. Số lượng công nhân tuy tăng nhanh, nhưng phần lớn mới được bổ sung từ con em nông dân, trình độ chuyên môn nghề nghiệp, ý thức tổ chức kỷ luật, tác phong công nghiệp chưa cao, tính cạnh tranh trong thị trường lao động thấp, nguy cơ mất việc làm lớn. Trong điều kiện phát triển nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, đẩy mạnh sự nghiệp CNH, HĐH và hội nhập kinh tế quốc tế đòi hỏi GCCN nước ta phải sớm trở thành GCCN hiện đại, có bản lĩnh chính trị vững vàng, có tác phong công nghiệp và kỷ luật lao động, không ngừng được trí thức hóa.
Như vậy, sự nghiệp cách mạng nước ta đang đặt ra những vấn đề lý luận và thực tiễn hết sức bức xúc, đòi hỏi Đảng phải quan tâm xây dựng GCCN không ngừng lớn mạnh, đủ về số lượng, cao về chất lượng, hợp lý về cơ cấu. Sự lớn mạnh của GCCN là một điều kiện tất yếu bảo đảm thành công của công cuộc đổi mới, đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước. Do đó, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với việc xây dựng GCCN và đổi mới nội dung, phương thức lãnh đạo xây dựng GCCN là vấn đề có ý nghĩa cấp thiết. Nghị quyết Hội nghị lần thứ sáu, BCHTW Đảng (khoá X) về “Tiếp tục xây dựng GCCN Việt Nam trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước” đã khẳng định: “Xây dựng GCCN nước ta lớn mạnh trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước là nhiệm vụ quan trọng và cấp bách của Đảng, Nhà nước, của cả hệ thống chính trị, của mỗi người công nhân và của toàn xã hội”.
II. ĐỔI MỚI NỘI DUNG, PHƯƠNG THỨC LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG GIAI CẤP CÔNG NHÂN CỦA ĐẢNG
2.1. Đổi mới nội dung lãnh đạo xây dựng giai cấp công nhân
Mặc dù trong những năm thực hiện đường lối đổi mới, Đảng ta đã quan tâm xây dựng GCCN. Tuy nhiên, phải đến Hội nghị lần thứ sáu, BCHTW Đảng (khoá X), nội dung, nhiệm vụ và giải pháp xây dựng GCCN mới được xác định rõ ràng và cụ thể. Căn cứ quan điểm, mục tiêu và nhiệm vụ xây dựng GCCN theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 6 (khoá X) của Đảng, có thể xác nội dung lãnh đạo xây dựng GCCN Việt Nam hiện nay gồm những vấn đề cơ bản sau đây:
2.1.1. Lãnh đạo xây dựng GCCN lớn mạnh, đủ về số lượng, cao về chất lượng, hợp lý về cơ cấu đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH, phát triển kinh tế thị trường định hướng XHCN và hội nhập kinh tế quốc tế.
Đây là nội dung bao trùm trong việc xây dựng GCCN nước ta hiện nay. Nghị quyết Trung ương 6 khoá X của Đảng đã xác định mục tiêu xây dựng GCCN nước ta lớn mạnh, phát triển nhanh về số lượng, nâng cao chất lượng, có cơ cấu đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước; ngày càng được trí thức hoá: có trình độ học vấn, chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp cao, có khả năng tiếp cận và làm chủ khoa học - công nghệ tiên tiến, hiện đại trong điều kiện phát triển kinh tế tri thức; thích ứng nhanh với cơ chế thị trường và hội nhập kinh tế quốc tế… Để thực hiện mục tiêu này, nội dung lãnh đạo xây dựng GCCN của Đảng cần tập trung vào hai vấn đề cụ thể sau:
Một là, lãnh đạo xây dựng Chiến lược phát triển GCCN gắn với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH, hội nhập kinh tế quốc tế. Sự lớn mạnh của GCCN gắn liền với sự lớn mạnh của nền kinh tế và tốc độ phát triển của CNH, HĐH đất nước. Muốn thực hiện thành công sự nghiệp CNH, HĐH đòi hỏi phải chăm lo xây dựng, quy hoạch tạo nguồn nhân lực có trình độ cao, tay nghề thành thạo đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ. Ngược lại, muốn xây dựng được nguồn nhân lực có trình độ cao và sử dụng nguồn nhân lực có hiệu quả, phải xây dựng chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước, tạo điều kiện và môi trường để GCCN được lao động, rèn luyện, cống hiến và trưởng thành.
Hai là, lãnh đạo việc đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ mọi mặt cho GCCN, đẩy mạnh và nâng cao chất lượng đào tạo nghề, từng bước trí thức hoá GCCN. Đây là nội dung lãnh đạo hết sức quan trọng, có ý nghĩa trước mắt và lâu dài đối với việc xây dựng GCCN nước ta. Để thực hiện yêu cầu này, Đảng phải lãnh đạo đẩy mạnh việc đào tạo, đào tạo lại và bồi dưỡng nâng cao trình độ học vấn, chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp cho công nhân, đặc biệt là công nhân trẻ, công nhân từ nông dân, công nhân nữ, công nhân trong các dân tộc thiểu số, ở miền núi, vùng sâu, vùng xa, nhằm phát triển về số lượng, bảo đảm về chất lượng, hợp lý về cơ cấu, để nước ta có một đội ngũ công nhân có trình độ học vấn, chuyên môn, kỹ năng nghề nghiệp ngày càng cao, có khả năng tiếp thu nhanh và làm chủ công nghệ mới, đáp ứng yêu cầu của công cuộc đổi mới, đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước.
2.1.2. Nâng cao ý thức chính trị cho GCCN, phát huy vai trò tiền phong, đi đầu của GCCN trong sự nghiệp CNH, HĐH và vai trò nòng cốt trong khối liên minh với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng
Đây là nội dung lãnh đạo hết sức quan trọng, có ý nghĩa quyết định vị trí, vai trò và sứ mệnh lịch sử của GCCN. Đảng ta khẳng định, GCCN là giai cấp lãnh đạo cách mạng thông qua đội tiền phong của mình, giai cấp đại biểu cho lực lượng sản xuất tiên tiến, đi đầu trong sự nghiệp CNH, HĐH đất nước, là nòng cốt trong khối liên minh với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng. Bởi vậy, Đảng phải lãnh đạo xây dựng GCCN lớn mạnh, có ý thức giác ngộ giai cấp và bản lĩnh chính trị vững vàng; có ý thức công dân, yêu nước, yêu CNXH, tiêu biểu cho tinh hoa văn hoá của dân tộc Việt Nam; nhạy bén và vững vàng trước những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới và những biến đổi của tình hình trong nước; có tinh thần đoàn kết dân tộc, đoàn kết, hợp tác quốc tế; có ý thức chính trị thực hiện sứ mệnh lịch sử của giai cấp lãnh đạo cách mạng thông qua đội tiên phong là Đảng Cộng sản Việt Nam thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”, vững bước đi lên CNXH.
Để đáp ứng yêu cầu này, Đảng phải lãnh đạo tăng cường việc tuyên truyền, giáo dục nền tảng tư tưởng, chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, truyền thống cách mạng của GCCN và của dân tộc cho công nhân, nhằm nâng cao hơn nữa trình độ lý luận chính trị, giác ngộ giai cấp, bản lĩnh chính trị, hiểu biết pháp luật, tinh thần dân tộc, gắn bó thiết tha với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc và chế độ XHCN. Các cấp uỷ, tổ chức đảng cần tăng cường giáo dục, khơi dậy ý chí vươn lên thoát khỏi nghèo nàn, lạc hậu; tinh thần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, tinh thần phấn đấu vươn lên ngang tầm thời đại trong điều kiện phát triển kinh tế tri thức và hội nhập kinh tế quốc tế, quyết tâm chiến thắng trong cạnh tranh; tinh thần đấu tranh xây dựng, tác phong công nghiệp và kỷ luật lao động, lương tâm nghề nghiệp,... cho công nhân, xây dựng lối sống lành mạnh trong công nhân, nhất là công nhân trẻ.
2.1.3. Lãnh đạo xây dựng, hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về xây dựng GCCN, chăm lo bảo vệ quyền lợi chính đáng, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của công nhân
Đảng ta xác định mục tiêu phấn đấu của toàn Đảng, toàn dân ta là vì “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh”, tất cả đều vì lợi ích của nhân dân, của dân tộc. GCCN là những người lao động trong các loại hình sản xuất kinh doanh và dịch vụ công nghiệp, hoặc các loại hình sản xuất kinh doanh và dịch vụ có tính chất công nghiệp. Các loại hình sản xuất kinh doanh và các chủ sở hữu trong các loại hình sản xuất kinh doanh đều hoạt động theo pháp luật và đều bị điều chỉnh bởi các quy định của pháp luật. Do đó, lãnh đạo việc xây dựng, hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về xây dựng GCCN, chăm lo bảo vệ quyền lợi của GCCN, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho công nhân là nội dung, nhiệm vụ lãnh đạo hết sức quan trọng đối với việc xây dựng GCCN của Đảng. Những nội dung lãnh đạo về xây dựng chiến lược phát triển GCCN, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ, ý thức chính trị và đời sống vật chất, tinh thần cho GCCN có trở thành hiện thực hay không, phụ thuộc chủ yếu vào nội dung, nhiệm vụ lãnh đạo quan trọng này. Để thực hiện được yêu cầu đó, Đảng phải lãnh đạo việc xây dựng, bổ sung, sửa đổi, hoàn hiện và thực hiện nghiêm hệ thống chính sách, pháp luật về xây dựng GCCN, đảm bảo quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân, chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho công nhân.
Trước hết, Đảng phải lãnh đạo việc rà soát, bổ sung, sửa đổi, xây dựng các chính sách, pháp luật về lao động, việc làm và đời sống vật chất, tinh thần, nâng cao thể chất cho công nhân; tập trung trước hết vào những chính sách liên quan trực tiếp đến những vấn đề bức xúc đang đặt ra về việc làm và đời sống của công nhân. Bổ sung, sửa đổi, xây dựng các chính sách để phát huy các nguồn lực và trách nhiệm của cả Nhà nước, người sử dụng lao động, các tổ chức chính trị - xã hội, của toàn xã hội và của công nhân trong việc chăm lo cải thiện đời sống vật chất, tinh thần cho công nhân tương xứng với năng suất lao động và những đóng góp của công nhân đối với xã hội. Cụ thể, cần tập trung xây dựng, bổ sung, sửa đổi một số chính sách lớn mà Nghị quyết Trung ương 6 khoá X đã chỉ rõ, đó là:
- Các quy định về ký hợp đồng lao động và thoả ước lao động tập thể đối với tất cả các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế; các chính sách, pháp luật để cải thiện điều kiện lao động, bảo hộ lao động, phòng, chống có hiệu quả tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp, tăng cường chăm sóc sức khoẻ công nhân; nghiên cứu ban hành Luật Tiền lương tối thiểu, nâng lương tối thiểu đối với khu vực sản xuất kinh doanh; quy định các nguyên tắc xây dựng thang lương, bảng lương để người lao động và người sử dụng lao động có cơ sở xác định tiền lương hợp lý. Bổ sung, sửa đổi, xây dựng và thực hiện tốt các chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và các chính sách an sinh xã hội khác cho công nhân.
- Ban hành quy định pháp luật về thực hiện quy chế dân chủ cơ sở trong các doanh nghiệp của tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; tăng cường cơ chế đối thoại, thương lượng giữa người sử dụng lao động và người lao động, xây dựng quan hệ lao động hài hoà, ổn định, tiến bộ. Có chính sách tôn vinh thích đáng những người lao động giỏi, có nhiều cống hiến cho sự phát triển của doanh nghiệp và xã hội; bổ sung chính sách về thi đua và khen thưởng trong các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế.
- Tổ chức thực hiện tốt pháp luật lao động; đổi mới, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước về lao động trong các doanh nghiệp. Bổ sung, hoàn thiện cơ chế phối hợp giữa Nhà nước, chủ doanh nghiệp, công đoàn để giải quyết tranh chấp lao động. Thực hiện đúng trách nhiệm của các cấp chính quyền ở địa phương theo luật định đối với các cuộc đình công của công nhân trên địa bàn. Bổ sung các chế tài xử lý nghiêm những tổ chức, cá nhân vi phạm chính sách, pháp luật lao động. Có biện pháp hữu hiệu bảo vệ quyền và lợi ích của người lao động khi làm việc ở nước ngoài.
- Lãnh đạo việc xây dựng, bổ sung, sửa đổi một số chính sách lớn về đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, tay nghề cho công nhân, cụ thể:
+ Xây dựng và thực hiện hệ thống chính sách hướng nghiệp ở cấp học phổ thông để giúp cho thanh niên, học sinh định hướng đúng đắn việc chọn nghề và hiểu rõ được ý nghĩa của việc gia nhập đội ngũ công nhân.
+ Xây dựng chiến lược, quy hoạch phát triển dạy nghề một cách đồng bộ, đổi mới hệ thống dạy nghề đáp ứng yêu cầu thị trường lao động trong nước và quốc tế, đáp ứng có hiệu quả nguồn lao động có chất lượng cao cho yêu cầu phát triển của nền kinh tế.
+ Tăng cường công tác quản lý nhà nước về dạy nghề, ban hành chính sách khuyến khích mạnh mẽ hơn đối với hoạt động đào tạo nghề, thu hút mạnh hơn các thành phần kinh tế tích cực tham gia vào lĩnh vực đào tạo nghề, bao gồm cả ở trình độ cao. Điều chỉnh, bổ sung, quy hoạch mạng lưới các cơ sở dạy nghề gắn với các ngành, các chương trình, dự án lớn, các vùng kinh tế trọng điểm.
+ Xây dựng, bổ sung, sửa đổi chính sách đào tạo, đào tạo lại công nhân. Xây dựng, hoàn thiện nội dung, chương trình đào tạo nghề, gắn đào tạo lý thuyết với rèn luyện kỹ năng thực hành, gắn đào tạo nghề với giáo dục nâng cao nhận thức về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, về GCCN và kiến thức pháp luật có liên quan với rèn luyện phẩm chất đạo đức, tác phong công nghiệp, kỷ luật lao động của công nhân.
2.1.4. Lãnh đạo mở rộng dân chủ, phát huy quyền làm chủ của công nhân và vai trò của công nhân tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước, Công đoàn và các đoàn thể chính trị - xã hội
Mở rộng dân chủ và phát huy quyền làm chủ của nhân dân luôn là mục tiêu, đồng thời là động lực bảo đảm cho thắng lợi của cách mạng. Phát huy vai trò, sức mạnh tổng hợp của các giai cấp và các tầng lớp nhân dân trong khối đại đoàn kết toàn dân tộc để xây dựng đất nước giầu mạnh, xây dựng Đảng, Nhà nước và các tổ chức trong hệ thống chính trị vững mạnh cũng là mục tiêu và động lực đảm bảo thắng lợi của công cuộc đổi mới.
Muốn xây dựng GCCN lớn mạnh cả về số lượng, chất lượng và đồng bộ về cơ cấu, để GCCN thực hiện được sứ mệnh lịch sử của mình, Đảng phải lãnh đạo việc mở rộng dân chủ, phát huy quyền làm chủ của công nhân và vai trò của công nhân trong xây dựng Đảng, Nhà nước và các tổ chức trong hệ thống chính trị. Đây là nội dung lãnh đạo hết sức quan trọng, thể hiện bản chất GCCN của Đảng, bản chất của chế độ XHCN ở nước ta. Để đáp ứng yêu cầu này, bản thân Đảng và mỗi tổ chức trong hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng phải đề ra những chủ trương, biện pháp xây dựng GCCN, mở rộng dân chủ, phát huy quyền làm chủ của công nhân và vai trò tích cực của công nhân tham gia xây dựng tổ chức mình.
Đảng là đội tiên phong của GCCN, đại biểu trung thành lợi ích của GCCN, nhân dân lao động và của cả dân tộc. Vì vậy, GCCN chỉ lớn mạnh và phát huy được vai trò lãnh đạo của mình trong điều kiện có đảng tiền phong vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng và tổ chức. Đồng thời, Đảng cũng chỉ giữ vững và tăng cường bản chất GCCN khi Đảng thực sự là đội tiền phong của GCCN, đại biểu trung thành cho lợi ích của GCCN. Đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng gắn bó mật thiết với công nhân, dẫn dắt các phong trào của công nhân. Để thực hiện được yêu cầu này, các cấp uỷ đảng cần chăm lo, củng cố, tăng cường công tác xây dựng Đảng trong các doanh nghiệp. Đổi mới sự lãnh đạo của Đảng đối với công nhân và phong trào công nhân, phát huy vai trò của công nhân tham gia xây dựng Đảng. Có kế hoạch bồi dưỡng, phát triển đảng viên mới trong công nhân, tăng tỷ lệ đảng viên xuất thân từ công nhân, bổ sung những cán bộ xuất sắc xuất thân từ công nhân vào các cương vị lãnh đạo của các cấp uỷ đảng.
Đảng lãnh đạo Nhà nước thể chế hóa quan điểm, chủ trương của Đảng về xây dựng GCCN thành cơ chế, chính sách và pháp luật đảm bảo quyền làm chủ của công nhân; xây dựng cơ chế dân chủ, phát huy vai trò của công nhân tham gia xây dựng, cải cách bộ máy hành chính, tham gia xây dựng luật và thực hiện tốt những chính sách, pháp luật của Nhà nước liên quan đến công nhân. Các cấp chính quyền cần có kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng những cán bộ, đảng viên xuất thân từ công nhân để bổ sung những cán bộ xuất thân từ công nhân vào các cương vị quản lý nhà nước các cấp.
Đảng lãnh đạo Công đoàn các cấp đẩy mạnh hơn nữa việc đổi mới tổ chức và hoạt động của mình; thực hiện nghiêm chỉnh Luật Công đoàn, làm cho Công đoàn thực sự là tổ chức chính trị, xã hội, nghề nghiệp của công nhân, là trường học XHCN của GCCN trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước; coi trọng việc xây dựng, kiện toàn tổ chức công đoàn ở các ngành kinh tế then chốt, các khu công nghiệp tập trung, các cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ công nghiệp trọng điểm; có biện pháp quan tâm đào tạo, bồi dưỡng những cán bộ, đoàn viên công đoàn trong các doanh nghiệp trở thành những cán bộ lãnh đạo, quản lý, những hạt nhân chính trị trong các doanh nghiệp.
Đảng lãnh đạo Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp thanh niên và Hội Phụ nữ ở các địa phương và các doanh nghiệp mở rộng mặt trận đoàn kết, tập hợp công nhân, phát huy vai trò và quyền làm chủ của các đoàn viên, hội viên trong tổ chức của mình; phát huy sức trẻ, trí tuệ, tính sáng tạo của công nhân trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của từng tổ chức, làm cho các tổ chức này cùng với tổ chức công đoàn trở thành những người đại diện cho quyền và lợi ích của công nhân trong các doanh nghiệp.
2.1.5. Lãnh đạo công nhân và các tập thể công nhân tham gia xây dựng giai cấp mình
Đảng ta khẳng định, xây dựng GCCN nước ta lớn mạnh trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước là nhiệm vụ quan trọng và cấp bách của Đảng, Nhà nước, của cả hệ thống chính trị và của mỗi người công nhân. Mọi chủ trương, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về xây dựng GCCN và sự quan tâm, chăm lo của các đoàn thể chính trị -xã hội đối với công nhân chỉ có kết quả khi mỗi người công nhân và các tập thể công nhân trong các doanh nghiệp, ngành nghề tự ý thức được vai trò, trách nhiệm của mình đối với việc xây dựng giai cấp mình và đối với việc thực hiện sứ mệnh lịch sử của mình.
Với vai trò là đội tiền phong chính trị của GCCN, đại biểu trung thành cho lợi ích của GCCN, Đảng phải lãnh đạo công nhân và các tập thể công nhân tham gia xây dựng giai cấp mình với những nội dung cơ bản sau:
Một là, vận động, giáo dục công nhân nâng cao ý thức tự giác học tập, rèn luyện để nâng cao nhận thức chính trị, bản lĩnh chính trị, trình độ học vấn, chuyên môn, nghiệp vụ và trình độ tay nghề. Đây là điều kiện quyết định chất lượng công nhân, điều kiện đảm bảo việc làm, cơ hội thăng tiến và đời sống, thu nhập của công nhân, đồng thời quyết định khả năng tham gia các hoạt động chính trị, xã hội của công nhân. Không có tri thức, hiểu biết và trình độ tay nghề, công nhân sẽ đứng ngoài chính trị.
Hai là, lãnh đạo công nhân chấp hành tốt chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, xây dựng ý thức, tác phong công nghiệp và hình ảnh công nhân thời đại mới trong từng lĩnh vực, ở từng doanh nghiệp, ngành nghề xứng đáng là đại biểu cho lực lượng sản xuất tiên tiến, đi đầu trong sự nghiệp CNH, HĐH đất nước và nòng cốt trong khối liên minh với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng.
Ba là, vận động công nhân tích cực tham gia các hoạt động chính trị - xã hội, xây dựng Đảng, nhà nước và các đoàn thể chính trị - xã hội - tổ chức đại diện cho quyền lợi chính trị quyền lợi vật chất và tinh thần của cong nhân trong các doanh nghiệp. Tích cực tham gia hoạt động của các đoàn thể chính trị - trường học XHCN của công nhân giúp công nhân trưởng thành về chính trị, nâng cao ý thức chính trị về vị trí, vai trò và trách nhiệm của mình đối với đất nước.
2.2. Đổi mới phương thức lãnh đạo xây dựng giai cấp công nhân
Cùng với việc đổi mới, xác định rõ nội dung lãnh đạo, đòi hỏi Đảng phải đổi mới phương thức lãnh đạo xây dựng GCCN. Việc đổi mới phương thức lãnh đạo xây dựng GCCN hiện nay là điều kiện đảm bảo đưa những nội dung lãnh đạo xây dựng GCCN của Đảng vào cuộc sống. Tuy nhiên, đổi mới phương thức lãnh đạo GCCN hiện nay không đồng nghĩa với việc thay đổi hoàn toàn các cách thức, phương thức lãnh đạo đã có của Đảng đối với GCCN và đối với việc xây dựng GCCN. Vấn đề quan trọng đặt ra hiện nay là phải đổi mới, nâng cao chất lượng các yếu tố tạo nên phương thức lãnh đạo của Đảng đối với việc xây dựng GCCN, đa dạng hoá cách thức, phương thức chuyển tải nội dung lãnh đạo và đề ra những nội dung, yêu cầu mới trong việc sử dụng các phương thức lãnh đạo xây dựng GCCN nhằm thực hiện ngày càng có hiệu quả hơn những chủ trương, đường lối xây dựng GCCN của Đảng. Theo đó, để đổi mới phương thức lãnh đạo xây dựng GCCN của Đảng hiện nay cần tập trung thực hiện tốt những vấn đề cơ bản sau đây:
2.2.1. Nâng cao chất lượng nghị quyết, tiếp tục hoàn thiện đường lối, quan điểm của Đảng về xây dựng GCCN.
Đảng lãnh đạo xây dựng GCCN trước hết bằng chủ trương, đường lối, nghị quyết của Đảng về xây dựng GCCN. Hiện nay, Đảng ta đã ra Nghị quyết về “Tiếp tục xây dựng GCCN Việt Nam thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”. Đây là văn bản chỉ đạo hết sức quan trọng đối với việc xây dựng GCCN nước ta trong suốt thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước. Tuy nhiên, Đảng ta cũng khẳng định, GCCN là một phạm trù lịch sử, là một tập đoàn xã hội, gắn với một hệ tư tưởng chính trị. GCCN Việt Nam là một lực lượng xã hội to lớn, đang trong quá trình phát triển, chưa định hình rõ nét, luôn có sự đan xen, chuyển dịch giữa các giai cấp, tầng lớp. Bởi vậy, đòi hỏi Đảng phải tiếp tục chỉ đạo tăng cường đầu tư, đẩy mạnh hơn nữa công tác nghiên cứu lý luận, tổng kết thực tiễn về GCCN, tiếp tục bổ sung, phát triển, hoàn thiện chủ trương, đường lối xây dựng GCCN, hướng vào giải đáp những vấn đề thực tiễn đang đặt ra đối với việc xây dựng GCCN như: xu hướng phát triển của GCCN trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước; vấn đề trí thức hoá GCCN; vấn đề công nhân tham gia sở hữu doanh nghiệp; mối quan hệ giữa GCCN với các giai cấp, tầng lớp khác trong xã hội, đặc biệt là trong liên minh giai GCCN với giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức; về sự phân hoá và mối quan hệ trong nội bộ GCCN; về vai trò lãnh đạo của GCCN thông qua đội tiền phong là Đảng Cộng sản Việt Nam trong thời kỳ mới; về tổ chức và hoạt động của tổ chức đảng, các tổ chức chính trị - xã hội trong các doanh nghiệp; về vai trò làm chủ của GCCN, quan hệ giữa người sử dụng lao động và nguời lao động; về mối quan hệ đoàn kết, hợp tác giữa GCCN Việt Nam và GCCN các nước trong điều kiện toàn cầu hoá, hội nhập kinh tế quốc tế; về những âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hoà bình” và tuyên truyên phản động của các thế lực thù địch đối với GCCN;... Qua đó cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn để Đảng đề ra chủ trương, giải pháp tiếp tục xây dựng GCCN phát triển toàn diện trong thời kỳ mới.
Sau khi có nghị quyết, Đảng phải xây dựng và lãnh đạo thực hiện có hiệu quả chiến lược phát triển tổng thể GCCN Việt Nam gắn với chiến lược phát triển đất nước trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH, hội nhập kinh tế quốc tế, bao gồm các chủ trương, chính sách lớn về phát triển GCCN đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong thời kỳ CNH, HĐH; về đào tạo nguồn nhân lực, trí thức hoá công nhân; về chuyển một bộ phận lớn lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ; vấn đề tạo nguồn để bồi dưỡng phát triển đảng và đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý trong hệ thống chính trị, trong quản lý sản xuất kinh doanh xuất thân từ công nhân; vấn đề nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của công nhân; vấn đề xây dựng cơ chế phát huy vai trò làm chủ của công nhân, cải thiện và nâng cao vị thế chính trị của công nhân trong các doanh nghiệp và trong các hoạt động kinh tế, chính trị - xã hội ...
2.2.2. Đổi mới, nâng cao chất lượng công tác tư tưởng đối với việc xây dựng GCCN.
Công tác tư tưởng có vai trò đặc biệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng, vừa là nội dung, đồng thời cũng là phương thức lãnh đạo hết sức hữu hiệu của Đảng trên tất cả các lĩnh vực. Đối với việc xây dựng GCCN, công tác tư tưởng của Đảng lại càng có vai trò quan trọng hơn, bởi GCCN là giai cấp gắn liền với một hệ tư tưởng, là giai cấp có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng đối với sự nghiệp cách mạng nước ta. Xây dựng GCCN Việt Nam lớn mạnh vừa là vấn đề tư tưởng, lý luận, vừa là vấn đề thực tiễn bức xúc. Để thực hiện tốt công tác tư tưởng trong xây dựng GCCN, các cấp uỷ, tổ chức đảng cần thực hiện tốt những nội dung, yêu cầu cơ bản sau đây:
Một là, đẩy mạnh việc tuyên truyền, giáo dục vai trò, sứ mệnh lịch sử của GCCN trong GCCN và trong xã hội nhằm nâng cao nhận thức, ý thức chính trị, ý thức giác ngộ giai cấp của chính GCCN về vị trí, vai trò, sứ mệnh lịch sử của mình; đồng thời nhằm nâng cao nhận thức của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội về vị trí, vai trò của GCCN, qua đó thấy được trách nhiệm của mình trong việc xây dựng GCCN. Để thực hiện được yêu cầu này, các cấp uỷ, tổ chức đảng cần đa dạng hoá các hình thức tuyên truyền, cổ động, giáo dục chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước trong công nhân, đẩy mạnh các hoạt động sáng tác về đề tài công nhân, phổ biến những hình ảnh của người công nhân, những gương điển hình tiên tiến trong công nhân và trong xã hội.
Hai là, phát huy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng tham gia thực hiện công tác tư tưởng đối với việc xây dựng GCCN, kết hợp công tác tư tưởng của các cấp uỷ, tổ chức đảng với công tác tư tưởng của chính quyền và các tổ chức trong hệ thống chính trị, huy động sự tham gia tích cực của giới văn nghệ sĩ trong công tác tư tưởng, tuyên truyền, cổ động bằng các tác phẩm văn học, nghệ thuật, âm nhạc về đề tài công nhân. Đặc biệt, Đảng cần phát huy vai trò của báo chí trong việc tuyên truyền, cổ động xây dựng GCCN. Trong những năm thực hiện đường lối đổi mới, báo chí đã góp phần cùng tổ chức công đoàn Việt Nam thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ của mình, nâng cao nhận thức chính trị, kiến thức kinh tế-văn hoá-xã hội và pháp luật cho người lao động; cổ vũ những nhân tố mới, những điển hình tiên tiến trong phong trào thi đua yêu nước, phong trào lao động giỏi của công nhân. Đồng thời, báo chí đã phát hiện những vướng mắc, những bất hợp lý về pháp luật, cơ chế, chính sách để kiến nghị với Đảng, Nhà nước và các cấp, các ngành điều chỉnh, bổ sung nhằm tạo điều kiện phát triển sản xuất kinh doanh, chăm lo đời sống cho người lao động. Các cơ quan báo chí cần tăng cường các chuyên trang, chuyên mục, thời lượng phát sóng về đề tài công nhân.
Ba là, xây dựng đội ngũ báo cáo viên, tuyên truyền viên trong công nhân, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người lao động, người sử dụng lao động thực hiện nghiêm Luật Lao động, Luật Bảo hiểm xã hội, pháp luật bảo hộ lao động...; đồng thời, tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng, các điều kiện vật chất, trang thiết bị phục vụ cho công tác tư tưởng trong các doanh nghiệp, các đơn vị sản xuất kinh tế như hội trường, nhà văn hoá công nhân, các phương tiện thu phát, nghe nhìn; hệ thống đài phát thanh, truyền hình, sách, báo, tạp chí, thư viện, tủ sách phục vụ nhu cầu học tập, sinh hoạt văn hoá, giải trí cho công nhân.
2.2.3. Phân định rõ vai trò lãnh đạo của Đảng, vai trò quản lý của Nhà nước, nâng cao chất lượng, hiệu quả tổ chức thực hiện nghị quyết của Đảng về xây dựng GCCN trong các tổ chức của hệ thống chính trị.
Lãnh đạo xây dựng GCCN là lãnh đạo xây dựng một lực lượng lao động to lớn trong xã hội, có mặt ở tất cả các thành phần kinh tế, các lĩnh vực sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, ở tất cả các tỉnh, thành trong cả nước. Xây dựng GCCN nước ta lớn mạnh về mọi mặt là trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, của các cấp, các ngành và các địa phương dưới sự lãnh đạo của Đảng. Sự lãnh đạo xây dựng GCCN của Đảng không chỉ đối với chính quyền, các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội ở cấp Trung ương và ở các doanh nghiệp, mà còn ở các ngành, nghề, các cấp địa phương, đặc biệt là cấp tỉnh. Do đó, để nâng cao chất lượng, hiệu quả lãnh đạo của Đảng, cần phân định rõ chức năng lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đảng với chức năng quản lý, điều hành và tổ chức thực hiện của chính quyền và các đoàn thể chính trị - xã hội.
Đối với các cấp chính quyền: các cấp uỷ, tổ chức đảng cần định rõ những việc cấp uỷ, thường vụ cấp uỷ cho ý kiến trước khi chính quyền quyết định và thực hiện; những việc do cấp uỷ, thường vụ cấp uỷ cho ý kiến định hướng, chính quyền quyết định; những loại việc do chính quyền quyết định theo thẩm quyền. Sự lãnh đạo của cấp uỷ đảng là định hướng và bảo đảm để chính quyền quyết định và thực hiện các chế độ, chính sách về xây dựng đội ngũ công nhân theo chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình.
Đối với các đoàn thể chính trị - xã hội, phương hướng chung là: các cấp uỷ đảng định hướng và tạo điều kiện để các đoàn thể chính trị xác định đúng mục tiêu, phương thức hoạt động theo tôn chỉ, mục đích, góp phần đắc lực vào việc thực hiện tốt các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về xây dựng GCCN; đồng thời, phát huy tinh thần dân chủ, chủ động, sáng tạo trong xây dựng, đổi mới tổ chức và hoạt động của các tổ chức này theo hướng đa dạng hoá các hình thức tập hợp công nhân, mang lại những lợi ích thiết thực, nâng cao trình độ giác ngộ chính trị, đời sống vật chất và tinh thần cho đoàn viên, hội viên là công nhân.
Lãnh đạo các tổ chức đoàn thể vận động các chủ doanh nghiệp thực hiện các chính sách, pháp luật đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng cho công nhân, thực hiện tốt Quy chế dân chủ ở cơ sở, nhằm tạo điều kiện cho công nhân lao động được phát huy dân chủ và thực thi dân chủ. Thành lập Hội đồng trọng tài lao động cấp tỉnh và Hội đồng hòa giải cơ sở tại doanh nghiệp đang được thành lập để giải quyết và phối hợp với các cấp chính quyền, các ngành chức năng và tổ chức Công đoàn giải quyết tranh chấp lao động cùng với việc tham gia kiểm tra, giám sát việc thực hiện luật lao động, bảo vệ quyền lợi cho công nhân.
- Đối với các tổ chức Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam: các cấp uỷ đảng lãnh đạo các tổ chức này trong các doanh nghiệp nhà nước đổi mới nội dung, phương thức, nâng cao chất lượng hoạt động; đa dạng hoá các loại hình, hình thức tập hợp, vận động thanh niên làm việc trong các doanh nghiệp của tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tham gia hoạt động Đoàn và Hội. Hoạt động Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam trong các doanh nghiệp cần tập trung vào việc tạo điều kiện, không ngừng nâng cao trình độ học vấn, chuyên môn và kỹ năng nghề nghiệp, cổ vũ và khơi dậy sức trẻ và tiềm năng sáng tạo trong thanh niên công nhân; thường xuyên nắm bắt tâm tư, nguyện vọng để phối hợp với tổ chức công đoàn bảo vệ có hiệu quả quyền và lợi ích, tư vấn, hỗ trợ về mặt pháp lý và bảo vệ thanh niên công nhân khi quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng bị xâm phạm.
- Đối với các tổ chức công đoàn: các cấp uỷ, tổ chức đảng lãnh đạo các tổ chức công đoàn phát huy vai trò chủ động, tích cực trong xây dựng GCCN, đổi mới mạnh mẽ tổ chức, nội dung, phương thức hoạt động, khắc phục tình trạng hành chính hóa, nhà nước hóa tổ chức công đoàn. Đẩy mạnh công tác vận động, tập hợp công nhân trong các thành phần kinh tế, tự giác gia nhập và tham gia hoạt động công đoàn. Không ngừng nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của công đoàn cơ sở, để công đoàn thực sự hấp dẫn đối với người lao động và tạo được sự đồng tình, ủng hộ của người sử dụng lao động. Hoạt động công đoàn cần phát huy quyền làm chủ của công nhân, viên chức, lao động trong sản xuất, kinh doanh, trong việc đóng góp ý kiến của mình thông qua đại hội công nhân viên chức, hội nghị cán bộ, công chức, thông qua việc xây dựng và ký kết thoả ước lao động tập thể, tổ chức và đại diện cho người lao động kiểm tra, giám sát việc thực hiện pháp luật ở doanh nghiệp, cơ quan, đơn vị. Công đoàn phải làm tốt chức năng bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động, chủ động trong việc giải quyết tranh chấp lao động và xây dựng quan hệ lao động hài hòa, tiến bộ trong doanh nghiệp.
Lãnh đạo các cấp công đoàn cần có giải pháp thiết thực đẩy mạnh hơn nữa các phong trào thi đua yêu nước, phát huy tối đa các nguồn lực trong công nhân, viên chức, lao động cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, kịp thời phát hiện những nhân tố và điển hình tiên tiến, phổ biến kinh nghiệm và nhân thành phong trào rộng khắp. Thông qua hoạt động của mình và thông qua các phong trào quần chúng, Công đoàn vừa đóng góp tích cực vào việc xây dựng GCCN vững mạnh, vừa làm tốt vai trò cầu nối giữa Đảng với quần chúng, thường xuyên giúp Đảng và Nhà nước thu nhận những thông tin từ đời sống thực tế, nắm bắt tâm tư nguyện vọng của quần chúng để đề ra các chủ trương, chính sách đúng đắn, phù hợp và tổ chức thực hiện có hiệu quả các chủ trương, chính sách ấy.
2.2.4. Nâng cao chất lượng, phát huy vai trò tiền phong gương mẫu của đội ngũ, cán bộ, đảng viên trong các doanh nghiệp, các thành phần kinh tế
Đảng ta khẳng định GCCN là giai cấp lãnh đạo cách mạng thông qua đội tiền phong của mình là Đảng Cộng sản, điều đó có nghĩa là GCCN lãnh đạo cách mạng thông qua chính đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng trong hệ thống chính trị và trong các ngành kinh tế, các đơn vị sản xuất, kinh doanh. Đội ngũ cán bộ, đảng viên ở những nơi này là những người gần gũi, am hiểu và nắm bắt tình hình công nhân rõ nhất. Bởi vậy, việc nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, đảng viên và phát huy vai trò của đội ngũ này trong xây dựng GCCN nước ta hiện nay có vai trò rất quan trọng.
Để thực hiện tốt yêu cầu này, các cấp uỷ, tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ, đảng viên cần tập trung vào những vấn đề cơ bản sau:
Một là, quan tâm đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ mọi mặt cho đội ngũ cán bộ, đảng viên trong các ngành kinh tế, các đơn vị sản xuất kinh doanh. Đẩy mạnh công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ, phẩm chất đạo đức, bản lĩnh chính trị, lòng nhiệt tình, tâm huyết và kỹ năng công tác cho cán bộ, đảng viên ở doanh nghiệp, nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động của tổ chức đảng và các tổ chức đoàn thể chính trị góp phần xây dựng GCCN lớn mạnh, xây dựng doanh nghiệp thịnh vượng.
Hai là, phát huy vai trò gương mẫu trong lao động, sản xuất, ý thức chấp hành tốt kỷ luật lao động, tác phong công nghiệp của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong các doanh nghiệp. Mỗi cán bộ, đảng viên trong các doanh nghiệp phải phấn đấu thể hiện cho được những phẩm chất ưu tú của người cán bộ, đảng viên của Đảng, đồng thời thể hiện được những phẩm chất tốt đẹp, tiến bộ của người công nhân trong thời đại mới, làm gương cho những công nhân khác noi theo. Cán bộ, đảng viên trong các doanh nghiệp phải thường xuyên quan tâm, động viên, giúp đỡ và dìu dắt anh chị em công nhân, tích cực bảo vệ quyền lợi chính đáng của công nhân.
Ba là, để phát huy tốt vai trò của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong các doanh nghiệp, cùng với việc quan tâm bồi dưỡng, tạo nguồn phát triển đảng viên trong công nhân, cần có cơ chế, chính sách đẩy mạnh việc tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng những cán bộ ưu tú xuất thân từ công nhân, các cấp ủy đảng ở các doanh nghiệp ngoài quốc doanh, doanh nghiệp liên doanh với nước ngoài cần chủ động đề nghị các chủ doanh nghiệp tôn trọng vị thế chính trị và tạo điều kiện để đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng được tham gia hoạt động Đảng, đoàn thể ở các doanh nghiệp.
2.2.5. Tăng công tác cường kiểm tra, giám sát của các cấp uỷ đảng đối với việc thực hiện nghị quyết về xây dựng GCCN.
Kiểm tra, giám sát là một chức năng lãnh đạo quan trọng của Đảng. Đảng ta đã khẳng định, lãnh đạo mà không có kiểm tra, giám sát coi như không có lãnh đạo. Để chủ trương, nghị quyết của Đảng về xây dựng GCCN đi vào cuộc, tạo bước chuyển biến tích cực về số lượng, chất lượng, vị thế chính trị và đời sống công nhân nước ta, đòi hỏi các cấp ủy, tổ chức đảng cấp trên phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc thực hiện nghị quyết trong tổ chức đảng, đội ngũ cán bộ, đảng viên và trong các tổ chức khác của hệ thống chính trị.
- Đối với các cấp ủy, tổ chức đảng: các cấp ủy và UBKT cấp ủy cấp trên cần kiểm tra, giám sát việc tổ chức học tập, quán triệt nghị quyết và việc xây dựng chương trình, kế hoạch tổ chức thực hiện nghị quyết của cấp ủy, tổ chức đảng cấp dưới; kiểm tra, giám sát việc lãnh đạo triển khai thực hiện nghị quyết về xây dựng GCCN của cấp ủy đối với cán bộ, đảng viên và đối với chính quyền, các tổ chức chính trị - xã hội.
- Đối với cán bộ, đảng viên: các cấp ủy, tổ chức đảng cần tập trung vào kiểm tra, giám sát việc chấp hành những quy định của Điều lệ Đảng, việc thực hiện nhiệm vụ của người đảng viên, ý thức chấp hành các nguyên tắc tổ chức và sinh hoạt Đảng; ý thức, tinh thần trách nhiệm triển khai những nội dung nghị quyết của Đảng về xây dựng GCCN; việc chấp hành các chính sách, pháp luật của Nhà nước về GCCN; tinh thần tiền phong gương mẫu, ý thức đấu tranh bảo vệ quyền lợi của công nhân, chống tham nhũng, quan liêu, và biểu hiện tiêu cực, lợi dụng chức vụ, quyền hạn, sách nhiễu công nhân.
- Đối với các cấp chính quyền: các cấp ủy đảng phối hợp chặt chẽ với thanh tra kiểm tra, giám sát việc thể chế hóa những chủ trương, nghị quyết của Đảng thành các quy định của mang tính pháp lý về xây dựng GCCN; kiểm tra, giám sát cán bộ, đảng viên và công chức trong các cơ quan chính quyền trong việc thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; kiểm tra, giám sát thái độ, ý thức trách nhiệm đối với công việc và năng lực thực hiện nhiệm vụ chuyên môn được giao.
- Đối với các đoàn thể chính trị - xã hội: các cấp ủy, tổ chức đảng phối hợp chặt chẽ với các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội cấp trên thường xuyên kiểm tra, giám sát việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ theo quy định, điều lệ, luật về tổ chức và hoạt động của các tổ chức này; kiểm tra, giám sát đội ngũ cán bộ, đảng viên của Đảng đang sinh hoạt ở các tổ chức đó; kiểm tra, giám sát việc phát huy vai trò của các tổ chức đó trong việc chăm lo xây dựng đội ngũ công nhân lao động trong doanh nghiệp.
- Đối với các chủ doanh nghiệp ngoài quốc doanh và liên doanh với nước ngoài: cấp ủy đảng lãnh đạo các cơ quan chức năng có thẩm quyền kiểm tra, giám sát việc thực hiện những quy định của pháp luật trong sản xuất, kinh doanh, trong ký kết hợp đồng lao động, sử dụng lao động; thực hiện những thỏa ước về tiền công, tiền lương, bảo hiểm xã hội, chăm sóc sức khỏe,… đối với công nhân; việc thực hiện nghĩa vụ, trách nhiệm đối với Nhà nước và đối với người lao động trong doanh nghiệp, xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm chính sách, pháp luật, nhất là chính sách, pháp luật liên quan đến quyền, lợi ích chính đáng của công nhân.

Không có nhận xét nào: